Russische muziek in de context van het Europese nationalisme (openingslezing ‘Slavistiek en Oost-Europakunde in de Lage Landen’)

Francis Maes, UGent

Is Rusland een natie of een imperium? De vraagt doorkruist elke analyse van het nationale zelfbeeld van Rusland en is niet eenduidig te beantwoorden. De spanning tussen de beide vormen van zelfdefinitie plaatst Rusland enigszins apart in het proces van de vorming van de Europese nationale staten.

Ook voor de ontwikkeling van de muziek heeft de vraag zijn belang. Het nationalisme in de negentiende-eeuwse muziek werd gestuurd door het politieke proces van de vorming van de Europese nationale staten. In dat proces waren twee tegengestelde dynamieken van kracht. Aan de ene kant was er het streven naar politieke unificatie. Volkeren of taalgroepen die voordien geen staatkundige eenheid hadden gekend streefden naar een overkoepelende nationale staat, gebaseerd op het principe van een gemeenschappelijke taal en cultuur. Dit proces was werkzaam in de Duitse eenmaking en in het Italiaanse Risorgimento. Aan de andere kant leidde nationalisme tot een proces van desintegratie. De traditionele veelvolkerenstaten – het Ottomaanse en Habsburgse – vielen uit elkaar onder druk van de nationale verzuchtingen van de deelvolkeren. Beide processen hadden hun invloed op de geschiedenis van de muziek.

Voor Rusland was de situatie complexer. Het moderne nationalisme in Europese zin bestond er naast de dynamiek van het multi-etnische imperium. Voor de studie van de muziek betekent dit dat de beide processen en doelstellingen elkaar doorkruisten. In de moderne historiografie van de Russische muziek groeit de aandacht voor de definitie van beide dynamieken, die op een heel eigen wijze uitmondden in de Stalinistische muzikale politiek.​ Onder de slogan “nationaal in vorm, socialistisch in inhoud” legde Stalin het Russische muzikale nationalisme van de negentiende eeuw op als norm voor de nationale culturen van het multi-etnische Sovjetrijk. De paradoxale overlapping tussen nationalisme en imperialisme was een cruciale factor in de muziekpolitiek van de Sovjet-Unie.

De lezing is gratis, maar inschrijven is wel verplicht.

Nederlands versus Zuid-Slavisch: De Utrechtse MoedINT2-apps

Nederlands versus Zuid-Slavisch: De Utrechtse MoedINT2-apps voor NT2-leerders uit ex-Joegoslavië en Bulgarije (én hun leraren)

De masterstudenten Bosnisch/Kroatisch/Servisch, Bulgaars en Sloveens en hun taallectoren hebben de handen ineengeslagen om vanuit de UGent de website www.moedint2.nl (Universiteit Utrecht)  uit te breiden met info over de Zuid-Slavische talen. Dit initiatief is bedoeld als hulpmiddel voor leraren Nederlands (als ‘tweede’ taal, ‘NT2’), die vaak vragende partij zijn voor een beter zicht op de verschillen tussen het Nederlands en de moedertalen van hun cursisten.

De studenten hebben zich voor elk van die talen aan een contrastieve analyse gewaagd met het Nederlands, wat een hoop boeiende verschillen, maar ook gelijkenissen heeft opgeleverd. In hun presentatie hoor je  wat er in die talen curieus, moeilijk, makkelijk, (on)logisch is, in vergelijking met het Nederlands.Tegelijk ontdek je ook onderlinge verschillen tussen de drie Zuid-Slavische talen.

Iedereen is van harte welkom!

Boekvoorstelling Raymond Detrez: ‘De Balkan. Een geschiedenis.’

Interview door Marc Boone
In september bracht Raymond Detrez zijn boek ‘De Balkan. Een geschiedenis’ uit.  Tijdens een interview door Marc Boone zal Raymond Detrez ons meenemen doorheen de geschiedenis van Zuidoost-Europa en het ontstaan van zijn boek. Napraten over dit gesprek tussen deze twee coryfeeën van de Blandijn kan tijdens de receptie na de voorstelling.
De locatie (Rozier of Blandijn) kiezen we op basis van het aantal inschrijvingen en wordt later bekend gemaakt. Inschrijven is gratis, maar verplicht via deze link: https://webappsx.ugent.be/eventManager/events/DeBalkan, graag voor 21 november (maar liefst vroeger).

 

De Balkan. Een geschiedenis biedt een overzicht van de bewogen geschiedenis van Zuidoost-Europa, van de verovering van het schiereiland door de Osmaanse Turken in de veertiende eeuw tot de Euro-Atlantische integratie vandaag. De nadruk ligt op de negentiende en twintigste eeuw, waarin de grenzen tussen de hedendaagse Balkanstaten moeizaam vorm kregen en de samenlevingen er zich moderniseerden.

Dit boek gaat in op een aantal aspecten die doorgaans minder aandacht krijgen: de Osmaanse aanpak van religieuze diversiteit, de culturele en ideologische ontwikkelingen onder de orthodoxe christenen, de verlichting, vormen van civiel nationalisme, de ‘koninklijke dictaturen’ tijdens het interbellum, de desintegratie van Joegoslavië en de vele Westerse oordelen en vooroordelen over de Balkan. De Balkan. Een geschiedenis is de vrucht van dertig jaar onderwijs, eigen historisch onderzoek en persoonlijke betrokkenheid bij het wel en wee van de Balkanvolken.

Cerise lecture: Soviet Art House: The Secret History of Lenfilm Studio

Catriona Kelly (University of Oxford)

Soviet cinema is universally regarded as one of the world’s great film traditions, but it is mainly the movies from the 1920s and the 1930s that are familiar to Western audiences. By and large, too, we know film history in terms of famous directors (from Eisenstein to Tarkovsky), but have little awareness of the studio culture that shaped film production. Catriona Kelly’s lecture, based on extensive work with Soviet archives and oral history, uses the history of one of the USSR’s most important studios, Lenfilm in Leningrad, to explore how studios as well as film artists had their own ‘handwriting’. Rather than simply making up a further line of bureaucratic obstruction, they provided film artists with material and psychological support, and were highly individual and in some respects successful working environments for a variety of artists, including set painters and costume designers as well as the famous names at the top of the credits. The lecture gives particular attention to the ways in which Lenfil’m nurtured (while also sometimes coercing and even bullying) young filmmakers in the Khrushchev and Brezhnev eras, a period at which the radical expansion of the film industry led to a mass recruitment drive and brought in new generations of young people whose views and ambitions were often very different from those of the established ‘masters’ who had dominated movie production in the Stalin era.

Cerise lecture: Van tsarisme, over communisme tot verkozen autocratie: de persistentie van elites in Rusland

Koen Schoors, UGent

Internationaal onderzoek wijst uit dat elites wereldwijd persistent zijn. Individuen uit historische elite-families hebben eeuwen later nog steeds een grotere kans om tot de maatschappelijke elite te behoren. Vaak wordt gedacht dat Rusland hierop een uitzondering vormt, omdat de maatschappelijke hiërarchie herhaaldelijk door elkaar werd geschud. Men denkt hierbij aan de Russische revolutie, de burgeroorlog tussen witten en roden, de collectivisatie van de landbouw, de zuiveringen door Stalin, de transitie van plan- naar markteconomie en de installatie van een verticale machtsstructuur onder Poetin. Desondanks blijkt dat ook in Rusland, ondanks de zware maatschappelijke schokken die het land moest ondergaan, maatschappelijke elites verrassend persistent zijn.

CERISE Lecture: No Europe Without Russia (H.E. Ambassador Vladimir Chizhov)

H.E. Ambassador Vladimir Chizhov is Permanent Representative of the Russian Federation to the EU

Throughout the years H.E. AmbassadorChizhov has worked both in Russia at the Ministry of Foreign Affairs as in countries abroad, including Greece, Cyprus and Austria. He was Deputy High Representative for the Bosnia Peace Implementation in Sarajevo, and Russian Special Representative for Cyprus and later the Balkans. In 2000 he was awarded the diplomatic rank of Ambassador Extraordinary and Plenipotentiary. Before being appointed Ambassador to the EU in 2005, he was Russia’s Deputy Minister of Foreign Affairs.

H.E. Ambassador Chizhov conducted analytical research work on European security, OSCE, Russia-EU and Russia-NATO relations, Mediterranean, Balkans, problems of Cyprus and Northern Ireland and UN peace-keeping operations. He was decorated with several state awards.

He will address the audience on EU-Russia relations.

Registration is required via the online Event Manager before  November, 18.

Symposium: Russia and China in the 21st century (Russia Platform)

Third Ghent Russia colloquium hosted by the Russia Platform of Ghent University, with the support of the China Platform 

‘Russia and China in the 21st century: Between Cooperation and Competition at the Regional and Global level’

There is broad recognition among scholars that the liberal world order that emerged in the post-Cold War era is under strain. While growing political polarization in Western societies is undermining the current world order from within, non-Western powers are increasingly challenging Western hegemony and are attempting to shape a new world order. The colloquium will focus on two of the main protagonists of this global transformation, namely Russia and China. In particular, the conference seeks to shed new light on how Russia and China (are seeking to) create a new international order. Importantly, Russia and China are also neighbours, with a contentious historical relationship, and in their mutual strive to create a non-western international order, they are not only partners but also competitors. Nowhere does this duality emerge more openly than in Central Asia, a region traditionally dominated by Russia but increasingly becoming under China’s sphere of influence. Moreover, Russia is itself witnessing the effects of China’s rise, as China is making several inroads into Russia. Indeed, as China further embarks on implementing its Belt and Road Initiative, it is slowly changing the face of Eurasia, including Russia.

With the purpose of shedding further light on the role of Russia and China in these ongoing regional and global developments, we invited contributions from a wide array of disciplines, including political science, international relations, economy, law, anthropology and area studies.

There are 4 parallel sessions during the day, with a keynote panel in the afternoon.

 

Keynote speakers

Timofei Bordachev is Associate Professor at the Faculty of World Economy and International Affairs, Higher School of Economics (Moscow), and Programme Director of the Valdai Discussion Club.

Yang Cheng is Professor of International Relations and Assistant Dean of the School of International Relations and Public Affairs, Shanghai International Studies University.

Meer informatie